Bangaphezu kwesigamu abantu abazimisele ngokufuna umsebenzi e-Eastern Cape

Lubhalwe ngu-Anita Dangazele

I-Eastern Cape ilahlekelwe yimisebenzi engu-32 000 engxenyeni yesine ka-2025 kanye nengu-53 000 engxenyeni yesithathu ka-2025.

Nakuba izinga lokungasebenzi likazwelonke lehle laya ku-31.4%, ukuntuleka kwemisebenzi kwentsha eNingizimu Afrika yonkana kukhuphuke kwafinyelela ku-43.8% ngekota yesine.

Isifundazwe sase-Eastern Cape manje sinesibalo esiphezulu sabantu abangasebenzi eNingizimu Afrika uma sebehlangene, ngokwezibalo ezintsha zeStatistics South Africa (Stats SA).

Izinga labantu abangasebenzi esifundazweni limi ku-42.5%. Izinga elandisiwe, elihlanganisa abantu abayeke ukufuna umsebenzi, selifinyelele ku-51.4%. Lokho kusho ukuthi bangaphezu kwesigamu abantu abafuna imsebenzi.

Ucwaningo lwakamuva lweQuarterly Labour Force Survey lukhombisa ukuthi i-Eastern Cape ilahlekelwe yimisebenzi engu-32 000 engxenyeni yesine ka-2025. Ngekota yesithathu, isifundazwe silahle imisebenzi engu-53 000, okwenza kube yisona sodwa isifundazwe esirekhodile ukulahleka kwemisebenzi phakathi naleso sikhathi. Ngaleso sikhathi, izinga lokungaqashwa elisemthethweni limi ku-41.2% kanye nezinga elandisiwe liku-50.2%.

Kuzwelonke, isithombe singcono kancane. Okhulumela iStats SA, uDihlolelo Phoshoko, uthe izinga labantu abangasebenzi kuleli lehle ngamaphesenti angu-0.5, lisuka ku-31.9% ngekota yesithathu ka-2025 laya ku-31.4% ngekota yesine. Isibalo sabantu abaqashiwe ezweni lonke sinyuke safinyelela ezigidini ezingu-17.1.

Izifundazwe ezifana neWestern Cape kanye neMpumalanga ziqophe ukuzuza kwemisebenzi. Leli yikota lesibili kulandeana lapho izinga lokuntuleka kwemisebenzi likazwelonke lehlile, ngemva kokufika ku-33.2% engxenyeni yesibili yonyaka odlule. Nokho, ukuntuleka kwemisebenzi kwentsha kuzwelonke kukhuphuke kwafinyelela ku-43.8% engxenyeni yesine ka-2025.

Umholi weDemocratic Alliance e-Eastern Cape, uVicky Knoetze, uthe ubuholi obuntekenteke, ukungalethwa kahle kwezidingongqangi, ukuwohloka kwengqalasizinda kanye nenkohlakalo kwenze isifundazwe singancintisani futhi singabahehi abatshalizimali.

UMatthew George we-Action SA uthe umkhakha wezokukhiqiza ushayeke kanzima ngokulahlekelwa yimisebenzi ngobuningi, njengoba kuvalwe izimboni ezisebenzisa amandla amaningi njengezokukhiqiza izingxenye zezimoto, insimbi, ukucubungula ukudla kanye nezindwangu. Uthe umphumela walokhu ukuthi sekusele izimboni ezimbalwa okwenza kube buthaka ukukhiqiz namathuba omsebenzi.

Esithombeni esingenhla: Uphawu olukhombisa umuntu odinga umsebenzi.

Umthombo wesithombe: Ifayela

Izihloko zakamuva